Opleiding

Aanmelden opleiding

De eerste stap bij oriëntatie op de opleiding tot psychoanalyticus en aanmelding hiervoor is een (kostenloos) informatief gesprek met één van de leden van de toelatingscommissie. U kunt hiervoor contact opnemen met het secretariaat per telefoon of email:

Tel: 020-6737389 (maan- en donderdag)

Email: info@npav.nl

 

Tekst hier

Tekst hier

Over de opleiding tot psychoanalyticus

  1. Uitgangspunten

Het verzorgen van de opleiding tot psychoanalyticus voor kinderen en/of volwassenen is een belangrijke taak van de Nederlandse Psychoanalytische Vereniging (NPaV).

De psychoanalytische opleiding leidt op tot het zelfstandig kunnen uitoefenen van het beroep van psychoanalyticus. De opleiding geeft u een diepgaande en brede scholing in de psychoanalytische referentiekaders, attitude en praktijk. U wordt aangemoedigd kritisch en onderzoekend te kunnen denken en een eigen psychoanalytische beroepsidentiteit te ontwikkelen.

Met het voltooien van de opleiding bent u bevoegd en bekwaam om de behandelvormen psychoanalyse en psychoanalytische psychotherapie uit te voeren bij volwassenen en/of kinderen met (in mindere of meerdere mate) complexe psychische problematiek.

Alhoewel het primaat van de NPaV en de opleiding bij de psychoanalyse ligt, is het specialistisch geschoold en vervolgens werkzaam zijn in langdurende psychoanalytische psychotherapie conditio sine qua non voor het functioneren als psychoanalyticus. De psychoanalytische psychotherapie praktijk vormt meestal de basis voor het entameren van psychoanalyses. Alle kandidaten in opleiding worden psychoanalyticus als ook psychoanalytisch psychotherapeut. Elk van deze kwalificaties is alleen in combinatie met de andere te verwerven. De psychoanalyticus voor kinderen die ook psychoanalyticus voor volwassenen is, wordt ook psychoanalytisch psychotherapeut voor kinderen en volwassenen. De psychoanalyticus voor uitsluitend kinderen wordt ook psychoanalytisch psychotherapeut voor kinderen.

De opleiding bevordert dat u in begrijpelijk taal leert communiceren over psychoanalytische onderwerpen, zowel in gesproken als geschreven woord. De psychoanalyticus kan in overleg treden met collega-psychoanalytici, maar dient ook met niet psychoanalytisch geschoolden te kunnen communiceren over patiënten en theorie. De opleiding streeft er naar dat u als psychoanalyticus een kritisch wetenschappelijke manier van denken ontwikkelt die er toe bijdraagt dat u de eigen grenzen en mogelijkheden van handelen, en de grenzen en mogelijkheden van het vak kan onderkennen, en dat u kan bijdragen aan de psychoanalytische kennis en verspreiding van deze kennis.

De psychoanalytische opleiding is een specialistische vervolgopleiding op een post-master opleiding die tot een relevante BIG-registratie heeft geleid. De psychoanalytische opleiding leidt tot het lidmaatschap van de NPaV, voldoet aan de standaarden van International Psychoanalytic Association (IPA) en leidt tot het lidmaatschap van deze internationale vereniging.

De organisatie en uitvoering van de opleiding berust bij een commissie van het bestuur: de Opleidingscommissie (OC) en zijn subcommissies: de Toelatingscommissie(TC), Cursuscommissie (CC) en Evaluatiecommissie (EC).

De Opleidingscommissie houdt zich aan het Opleidingsreglement, zoals dat in de ledenvergadering van de NPaV is vastgesteld. De informatie die u het Opleidingsreglement aantreft, is uitvoeriger dan hieronder aan de orde komt.

 

  1. Toelating

2.1. Vooropleidingseisen

Als u over een relevante BIG-registratie beschikt, te weten die van klinisch psycholoog, psychiater of psychotherapeut, of als u daartoe in opleiding bent, voldoet u aan de formele vooropleidingseisen om voor de opleiding te kunnen worden toegelaten.

In het geval dat u arts bent of GZ-psycholoog dient u, indien nodig, hiaten in kennis (basale theorie van psychotherapie en theorie van de techniek) en praktische ervaring (toepassen van basale psychotherapeutische vaardigheden in psychotherapeutische contacten) aan te vullen.

Universitair geschoolden die niet aan bovengenoemde voorwaarden voldoen, worden slechts bij hoge uitzondering toegelaten als er sprake is van speciale begaafdheid. In dit geval worden aanvullende eisen gesteld ten aanzien van kennis van psychopathologie en praktische ervaring.

 

2.2. De toelatingsprocedure

De toelatingsprocedure wordt uitgevoerd door de Toelatingscommissie van de NPaV.

Als u belangstelling hebt voor de psychoanalytische opleiding kunt u een informatiegesprek krijgen. Dit gesprek informeert u over de opleiding en er kan worden nagegaan of de u aan de vooropleidingseisen voldoet of kan gaan voldoen.

Bij aanmelding wordt getoetst of u voldoet aan de formele vooropleidingseisen. Hierna wordt met van een aantal gesprekken met verschillende leeranalytici nagegaan of u een realistische motivatie heeft voor de opleiding, of de opleiding in uw geval praktisch haalbaar is, en of u over persoonlijkheidskenmerken beschikt die geschiktheid voor het beroep van analyticus waarschijnlijk maken.

 

  1. Het opleidingstraject

De psychoanalytische opleiding heeft een driedelige structuur 1. de eigen leeranalyse, 2. de theoretische cursus en technische seminaria en 3. het doen van psychoanalytische behandelingen (psychoanalyse en psychoanalytische psychotherapie) onder supervisie.

Deze drie onderdelen hangen onderling samen en versterken elkaar. Dit beoogt verdieping te geven en de ontwikkeling te bevorderen van een psychoanalytische beroepsidentiteit die ten dienste staat van de psychoanalytische beroepsuitoefening, in het bijzonder in het adequaat uitvoeren van psychoanalyses en psychoanalytische psychotherapie.

U voltooit uw opleiding met de zogenaamde maidenspeech. De maidenspeech is een voordracht voor de leden en kandidaten van de NPaV. U geeft daarin een overzicht van het beloop van een psychoanalyse. Deze voordracht is klinisch van aard en heeft een theoretische onderbouwing.

 

3.1. De leeranalyse

De leeranalyse is de eerste pijler van het beroep van psychoanalyticus en vormt daarmee de grondslag van uw opleiding. De leeranalyse bevordert het onderzoeken van de eigen binnenwereld, het contact met de primaire affectiviteit en de daaraan verbonden belevingswereld. De leeranalyse ontwikkelt uw zelf-analyserend vermogen en daarmee uw sensitiviteit als analyticus in relatie tot de binnenwereld en de belevingswereld van de patiënt.

De frequentie van de leeranalyse is 4 of 5 keer per week. De leeranalyse doet u bij een opleider van de NPaV en begint doorgaans zo snel mogelijk na toelating tot de opleiding. De leeranalyse wordt betaald uit eigen middelen.

In het geval dat u al in therapeutische analyse bent, kan in overleg met de Opleidingscommissie worden bepaald wanneer u naar een leeranalyticus overstapt. Als u al in analyse bent geweest, kan in overleg met de Opleidingscommissie worden bepaald wanneer u in leeranalyse gaat.

 

3.2. Het cursorisch gedeelte

Het cursorisch gedeelte bestaat uit de theoretische cursus, het technisch seminaar, het deelnemen aan indicatiestaven en het schrijven van een werkstuk. Het curriculum heeft een geïntegreerde opzet die de analytische theorie en techniek voor volwassenen en kinderen verenigt.

De theoretische cursus volgt u in een vast verband van een jaargroep. De cursus geeft u grondige kennis van verschillende psychoanalytische referentiekaders met betrekking tot de ontwikkeling van de persoonlijkheid, modaliteiten van psychisch functioneren en disfunctioneren, en behandeltechniek waaronder het adviseren en initiëren van psychoanalyse en psychoanalytische therapie. De theoretische cursus duurt tenminste vier jaar. U kunt de cursus beginnen na tenminste één jaar leeranalyse.

Het cursorisch onderwijs wordt ondersteund door en verdiept met het technisch seminaar waarin over lopende psychoanalyses wordt gerefereerd door opleidingskandidaten. Het technisch seminaar bedraagt drie jaar. U kunt hiermee beginnen na één jaar theoretische cursus.

Hiernaast neemt u deel aan indicatiestaven waarin ten aanzien van de behandeling van patiënten besloten wordt tot het starten van een gesuperviseerde psychoanalyse of psychoanalytische psychotherapie.

Het cursorisch gedeelte van de opleiding voltooit u met het schrijven van een werkstuk van beperkte omvang. Hierin oefent u zich in het schriftelijk uitdrukking geven aan theoretische kennis van de psychoanalytische theorie en praktijk. Het kan gaan om een opstel naar aanleiding van een zelf gekozen probleemstelling, een (vergelijkende) boekbespreking of een beschouwend congresverslag.

 

3.3. Verrichten van psychoanalyses en psychoanalytische therapieën onder supervisie

Tijdens de opleiding doet u tenminste twee psychoanalyses (vier of vijf zittingen per week) en tenminste twee psychoanalytische psychotherapieën (minimaal één zitting per week) onder supervisie. Voor de kinder-psychoanalytische opleiding moeten tenminste twee kinderpsychoanalyses (vier of vijf zittingen per week) en tenminste twee psychoanalytische kinderpsychotherapieën (één zitting per week) onder supervisie worden verricht.

U leert in de supervisie te reflecteren met een ander (uw supervisor) op processen die zich afspelen in de analysant, in u zelf en tussen u beiden. Supervisie bevordert het ontwikkelen van uw vermogen om op een niet-sturende manier het psychoanalytisch proces te kunnen volgen en tegelijkertijd actief te kunnen reflecteren over wat zich hierin voordoet. Inzicht in de eigen persoonlijkheid en groeiende theoretische kennis en praktische ervaring dragen bij aan een vrije waarneming van de eigen innerlijke bewegingen en dat is een voorwaarde voor het onderkennen van tegenoverdrachtsreacties. Bovendien leert u zich open te kunnen stellen voor het mee-associëren door anderen, voor feedback en eigen ‘blinde vlekken’. Het ontwikkelen en onderhouden van dit vermogen wordt als een noodzakelijk en permanent proces gezien. Het behoort tot de beroepsidentiteit van de psychoanalyticus om na afronding van de opleiding dit in intervisie en (zo nodig of gewenst) in supervisie voor te zetten.

De supervisies doet u bij opleiders van de NPaV. Iedere te superviseren behandeling laat u door een andere opleider superviseren.

Als u lid bent van de Nederlandse Vereniging voor Psychoanalytische Psychotherapie (NVPP) kunt u dispensatie krijgen voor het verrichten van de psychoanalytische psychotherapieën.

De nadruk in de supervisie ligt op het begeleiden en stimuleren van het leerproces, terwijl u ook aan kwaliteitseisen moet voldoen. De supervisoren evalueren met u regelmatig de voortgang als onderdeel van het leerproces en rapporteren hierover aan de Evaluatiecommissie. Gunstige evaluaties zijn voorwaarden voor het beginnen van een volgende behandeling en voor het verkrijgen van het lidmaatschap.

De Evaluatiecommissie informeert en adviseert de Opleidingsommisie over de voortgang van het praktische gedeelte van de opleiding.

U sluit uw opleiding af met het houden van de maidenspeech.